banner
Meer over Week van de...


alles-wat-u-nog-niet-wist-over-de-champignon

Week van de Champignon: De veelzijdige groente die overal bij past

04-10-2011
  Wist je dat.....
  • Champignons vol zitten met mineralen, vezels en zijn de enige plantaardige natuurlijke bron van vitamine D?
  • Nederland een van de grootste champignonproducenten van Europa is?
  • 74% van de Nederlanders het liefst hun champignons vers kopen?
  • Wij in Nederland van alle verse en geconserveerde champignons samen 1,2 kilo per jaar eten?
  • Als je champignons mooi wit wilt houden je ze kunt besprenkelen met citroensap?
  • Champignons het beste kunt schoonmaken met een borsteltje? Water zuigen de champignons op waardoor veel van het smakelijke aroma verloren gaat.
  • Je champignons moet laten ‘ademen’? Je kunt ze het beste bewaren in de verpakking of afgedekt met plasticfolie in de koelkast.
  • Je champignons niet samen moet bewaren met sterk geurende groenten? Ze nemen namelijk snel een geur over.
  • Je champignons beter niet in de buurt van citrusvruchten of ander fruit moet bewaren? Deze geven een natuurlijke stof af die champignons sneller laat verouderen.
Geschiedenis van de champignon Geschiedenis van de champignon
De eerste gekweekte paddenstoelen kwamen waarschijnlijk rond het jaar 600 uit Azië. In Europa deed de eerste gekweekte champignon in de 17e eeuw zijn intrede. Een meloenteler vlak bij Parijs ontdekte op een dag dat er champignons op de mest van zijn meloenteelt groeiden. Hij besloot deze nieuwe, exotische lekkernij commercieel te gaan telen en te introduceren in de exclusieve Parijse restaurants. De champignon kreeg toen de bijnaam: Parijse paddenstoel. Begin 20e eeuw startte men in de Mergelgrotten in Limburg de eerste grootschalige champignonteelt in Nederland.
Paddenstoelen om op te eten

Paddenstoelen om op te eten
Champignons zijn eetbare paddenstoelen. Er zijn verschillende soorten champignons. De meest bekende champignon is de witte champignon in zijn blauwe bakje. De champignon is de vrucht van een schimmel. Het organisme functioneert dan ook op een totaal andere manier dan planten. Schimmels maken namelijk geen eigen voedsel aan. Via een ondergronds netwerk van haarfijne draadjes voeden ze zich met stoffen uit levende en dode organismen. Ook nemen ze onder de grond water op en door de groei duwen ze op een gegeven moment de grond opzij als ze tevoorschijn komen. De champignon groeit door in het donker. Daardoor krijgen de champignons hun witte kleur.

Nederland als champignonproducent
Nederland als champignonproducent
Op de wereldranglijst is China de grootste champignonproducent. Nederland is een van de grootste champignonproducenten van Europa. De productie in ons land is momenteel goed voor 250 miljoen kilo champignons per jaar. Van de totale productie van champignons in Nederland wordt 80% geëxporteerd, waarvan 65% in geconserveerde vorm. Nederland is daarmee de grootste exporteur van champignons. Het grootste deel van die export gaat naar onze oosterburen, Duitsland. Verse champignons worden met name in Engeland, Scandinavië en in ons eigen land verkocht.
De champignonkwekerij

De champignonkwekerij
Nederland telt 200 champignontelers. Een champignonkwekerij kun je herkennen aan een vrij laag gebouw met op rij een aantal grote deuren. Achter die grote deuren bevinden zich langwerpige, donkere ruimten. De teelt van champignons vindt plaats in die ruimten en deze noemen we cellen. Een cel heeft een teeltoppervlakte van gemiddeld 250m2. In deze champignoncellen staan twee rijen stellingen met gemiddeld vijf boven elkaar gelegen bedden. De opbrengst van champignonteelt kan oplopen tot 30 kilo per vierkante meter per teelt.

De champignonteelt De champignonteelt
Elke cel telt een cyclus van zes weken waarin twee vluchten worden geoogst. Dat wil zeggen dat de cyclus per cel, 6 weken duurt, voordat er nieuwe compost gevuld wordt. Om champignons te kunnen telen heeft een teler twee producten nodig: doorgroeide compost en dekaarde. Doorgroeide compost bevat de noodzakelijke voedingsstoffen voor de champignon om te groeien. Dekaarde zorgt voor de toevoer van water naar de compost.
Champignons groeien op compost Champignons groeien op compost
De voedingsbodem voor champignons noemen we doorgroeide compost. Het bestaat uit paardenmest, kippenmest, gips, stro en veel water. Alle ingrediënten worden met elkaar vermengd en er wordt vocht toegevoegd. Als dit is gebeurd wordt de champignonschimmel erin geënt. Ieder teeltbed wordt gevuld met een laag van circa 35 centimeter compost.
Het afdekken met dekaarde Het afdekken met dekaarde
Op de compostlaag komt een laag van circa 5 centimeter dekaarde. De dekaarde bestaat uit een mengsel van verschillende soorten turf en schuimaarde (een afvalproduct van de suikerindustrie). Het voorkomt dat de compost uitdroogt en zorgt voor een goed milieu waarin de champignons zich kunnen vormen. Dit gaat wonderbaarlijk snel, ieder dag groeit een champignon zijn eigen grootte!
Twee oogstperioden Twee oogstperioden
Een oogstperiode wordt in de champignonteelt 'vlucht' genoemd. Een teler oogst per cel twee of drie vluchten. Een teler zorgt ervoor dat zijn teeltruimten nooit in dezelfde teeltfase zijn, want dan zou hij bijvoorbeeld in één week in alle teeltruimten moeten oogsten. Doordat de teelt in een vaste cyclus van 6 weken verloopt, kan de teler iedere week in eenzelfde aantal cellen oogsten. Het oogsten kan op twee manieren gebeuren, met de hand of machinaal.
Met de hand oogsten Met de hand oogsten
Wanneer champignons voor de vershandel bestemd zijn, moeten zij met de hand geoogst worden. Het plukken moet voorzichtig gebeuren om beschadigingen te voorkomen. Elke dag worden de grootste champignons geoogst waardoor de kleinere ruimte krijgen om verder te groeien.
Machinaal oogsten Machinaal oogsten
Als de champignons worden verwerkt in producten dan worden ze veelal machinaal geoogst. Door een zeer gelijkmatige uitgroei worden de champignons in één handeling tegelijk geoogst. Hierbij rijdt een machine over de teeltbedden die de champignons van het bed afsnijdt. De champignons gaan via transportbanden in kisten. Deze gaan zo snel mogelijk naar de conservenindustrie voor verwerking in glas, blik of bestemd voor sauzen of diepvriesproducten. Volledig machinaal plukken kan wel 6.000 kilo per uur opleveren.
Hoe gezond is een champignon? Hoe gezond is een champignon?
Honderd gram champignons bevat vijf gram vitamine C. Er zitten ook onmisbare stoffen in als eiwitten, ijzer en calcium. Champignons bevatten weinig calorieën, ze zijn vet- en cholesterolvrij en zoutarm. Anderzijds bevatten ze veel vezels. Doordat de champignons voor 90% uit water bestaan, word je er niet dik van. De energetische waarde van honderd gram is 87 kJ (21 kcal). Veruit het aangenaamste aan champignons is natuurlijk dat ze bijzonder lekker zijn.
Waar let je op bij de aankoop? Waar let je op bij de aankoop?
Let er bij de aankoop op dat de champignons er mooi gaaf en fris uitzien. Gebruik ze zo snel mogelijk na de aankoop en bewaar ze tot die tijd in de koelkast.
Bewaren: laat ze ademen Bewaren: laat ze ademen
Bewaar champignons in de koelkast en dek ze af met plastic folie om uitdroging te voorkomen. Sluit ze niet helemaal af, champignons moeten 'ademen'. Plaats ze ook niet te dicht in de buurt van sterk geurende producten zoals uien en prei. Champignons nemen dan de geur van die groente over. Leg champignons ook niet bij fruit en citrus. Deze geven namelijk een stof af die het verouderingsproces versnelt.
Maak champignons 'droog' schoon Maak champignons 'droog' schoon
Maak paddenstoelen bij voorkeur "droog" schoon .Veeg ze schoon met een zacht borsteltje of een doekje. Was ze nooit in een bak met ruim water en laat ze zeker niet hierin liggen. Paddenstoelen zuigen namelijk water op, wat ze tijdens de bereiding loslaten. Dit gaat ten koste van het aroma. Restjes aarde of mos schraap je weg met een scherp mesje. Snijd altijd een plakje af van de stam van de paddenstoel.
Recepten Recepten
Door hun fijne smaak passen champignons eigenlijk overal bij. Bij vlees, kip, vis, ei en groente en bij de broodmaaltijd. De champignon geeft de 'finishing touch' aan je gerecht. Reken voor champignons 250 gram per persoon als zelfstandige groente gekookt, gebakken of gestoofd. Als tweede groente is 75 gram per persoon voldoende en voor een salade neem je 100 gram per persoon. De baktijd bedraagt gemiddeld 8 minuten.





Heeft u een mening over dit artikel? Registreer of Log-in om te reageren.